Sau Sáp Nhập Tỉnh: Lộ Diện Những “Công Xưởng” Xuất Khẩu Lớn Nhất Việt Nam

Bài viết này sẽ phân tích sâu các xu hướng kinh tế mới nổi sau quá trình sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh – một bước ngoặt chiến lược trong quy hoạch phát triển quốc gia. Từ đó, mở ra những cơ hội vàng cho tái cấu trúc danh mục đầu tư, chuyển dịch dòng vốn thông minh, cũng như thúc đẩy bất động sản vệ tinh bứt phá mạnh mẽ. Đây là thời điểm nhà đầu tư cần nắm bắt để đón đầu sóng tăng trưởng mới của kinh tế Việt Nam.

TP.HCM, Bắc Ninh, Hải Phòng: Bộ ba công xưởng dẫn dắt xuất khẩu quốc gia

Theo dữ liệu từ Cục Hải quan, năm 2024, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 405,53 tỷ USD, tăng 14,3% so với năm trước. Khi thực hiện Nghị quyết 60, 34 tỉnh/thành mới được hình thành từ sáp nhập đã làm thay đổi sâu sắc bản đồ kinh tế quốc gia.

Sau quá trình sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh, bức tranh kim ngạch xuất khẩu của các địa phương đã có sự thay đổi đáng kể, cho thấy rõ vai trò nổi bật của một số “công xưởng” trọng điểm trong nền kinh tế Việt Nam. Dẫn đầu vẫn là TP.HCM, với kim ngạch xuất khẩu đạt gần 89 tỷ USD trong năm 2024, chiếm tới 21,9% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước. Đây tiếp tục là đầu tàu kinh tế, không chỉ nhờ vào hệ thống hạ tầng phát triển, cảng biển và logistic mạnh, mà còn nhờ vào vị thế trung tâm tài chính và thương mại lớn nhất cả nước.

Ở vị trí thứ hai là Bắc Ninh – một trong những địa phương có tốc độ công nghiệp hóa cao nhất – khi được cộng gộp thêm dữ liệu từ Bắc Giang sau sáp nhập. Với sự hợp nhất này, tổng kim ngạch xuất khẩu của Bắc Ninh vọt lên hơn 70 tỷ USD, tương đương khoảng 17,3% quy mô xuất khẩu toàn quốc. Cặp “song công” Bắc Ninh – Bắc Giang giờ đây không chỉ là trung tâm sản xuất điện tử với sự hiện diện của nhiều tập đoàn lớn như Samsung, Foxconn, mà còn trở thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

TP. Hải Phòng giữ vị trí thứ ba với kim ngạch xuất khẩu đạt 40,9 tỷ USD, chiếm khoảng 10% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Đây là kết quả của sự phát triển mạnh mẽ về cảng biển, khu công nghiệp và các chính sách thu hút FDI hiệu quả trong những năm gần đây. Với ba trung tâm kinh tế này, có thể thấy rõ sau sáp nhập, lực đẩy xuất khẩu không chỉ được duy trì mà còn được tái cơ cấu theo hướng tập trung và chuyên sâu, tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng bền vững của Việt Nam trong giai đoạn mới.

Tổng cộng, chỉ ba trung tâm công nghiệp này đã đóng góp hơn 199 tỷ USD, gần một nửa tổng kim ngạch xuất khẩu quốc gia.

Điều này phản ánh rõ rệt rằng sau tái cấu trúc hành chính, những địa phương vốn đã mạnh lại càng được củng cố vị thế nhờ hợp lực hạ tầng, logistics và quy hoạch.

Phú Thọ - Vĩnh Phúc: Cú nhảy vọt bất ngờ trên bản đồ xuất khẩu

Trước sáp nhập, Vĩnh Phúc và Phú Thọ lần lượt đứng ở vị trí thứ 9 và 10. Tuy nhiên, khi gộp lại, khu vực này bất ngờ vươn lên top 5 cả nước với kim ngạch xuất khẩu hơn 28,44 tỷ USD.

Các địa phương khác có sự bứt phá đáng kể:

Thái Nguyên tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm sản xuất công nghệ cao ở khu vực phía Bắc với kim ngạch xuất khẩu đạt 27,38 tỷ USD. Nhờ sự hiện diện của các tập đoàn đa quốc gia như Samsung cùng chuỗi cung ứng vệ tinh phát triển, Thái Nguyên vẫn duy trì vị thế trong top đầu các địa phương xuất khẩu lớn nhất cả nước.

Hà Nội – thủ đô và trung tâm hành chính – đạt kim ngạch xuất khẩu 19,2 tỷ USD. Dù không phải là địa phương có thế mạnh sản xuất truyền thống, nhưng với vai trò đầu mối giao thương, kết nối vùng và phát triển mạnh khu công nghiệp phía Bắc, Hà Nội vẫn giữ được mức tăng trưởng ổn định, đóng góp lớn vào tổng thể kinh tế quốc gia.

Tây Ninh nổi lên với 16,2 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu, cho thấy tiềm năng lớn từ hành lang kinh tế phía Nam, nơi có lợi thế gần các cửa khẩu biên giới và đang thu hút mạnh dòng vốn FDI, nhất là vào lĩnh vực dệt may, da giày và chế biến thực phẩm.

Ninh Bình – một cái tên ít được nhắc đến trước đây trong các bảng xếp hạng xuất khẩu – cũng đã vươn lên đáng kể, ghi nhận kim ngạch gần 16 tỷ USD. Thành quả này đến từ sự phát triển nhanh của các cụm công nghiệp, đặc biệt là ngành sản xuất ô tô, cơ khí và linh kiện điện tử. Việc cải thiện hạ tầng và chính sách thu hút đầu tư tại địa phương đã giúp Ninh Bình nhanh chóng bắt nhịp với làn sóng dịch chuyển sản xuất trong khu vực.

Trong đó, Tây Ninh, Ninh Bình, Đồng Tháp trước đây chỉ đạt 2–3 tỷ USD, nay đã ghi nhận mức tăng ấn tượng, nhờ sự cộng hưởng từ sáp nhập và đầu tư vào công nghiệp chế biến, công nghệ cao.

Ngược lại, các tỉnh như Quảng Trị, Tuyên Quang, Cao Bằng, Sơn La, Lai Châu và Điện Biên sau hợp nhất vẫn chỉ ghi nhận kim ngạch xuất khẩu dưới 1 tỷ USD, trong đó Điện Biên thấp nhất cả nước với 8,5 triệu USD.

Vựa tôm mới của Việt Nam: Cà Mau – Bạc Liêu dẫn đầu cả nước

Sau quá trình sáp nhập hành chính, Cà Mau và Bạc Liêu đã hợp nhất thành một trung tâm nuôi trồng thủy sản hàng đầu cả nước, đặc biệt là trong lĩnh vực nuôi tôm nước lợ. Với tổng diện tích nuôi tôm đạt 407.251 ha, chiếm tới 54,3% tổng diện tích nuôi tôm toàn quốc, khu vực này hiện đóng vai trò then chốt trong chuỗi giá trị thủy sản Việt Nam.

Không chỉ dẫn đầu về quy mô, sản lượng tôm tại Cà Mau – Bạc Liêu sau sáp nhập cũng đạt tới 509.360 tấn, tương đương 39,5% tổng sản lượng của cả nước. Đây là một con số ấn tượng, phản ánh thế mạnh về điều kiện tự nhiên, hạ tầng thủy sản, cũng như năng lực chế biến xuất khẩu tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.

Về thương mại, kim ngạch xuất khẩu tôm của hai tỉnh này cộng lại lên đến 2,4 tỷ USD, chiếm tới 61,5% toàn ngành tôm Việt Nam trong năm 2024. Điều này không chỉ củng cố vị thế của khu vực Cà Mau – Bạc Liêu trên bản đồ thủy sản quốc tế, mà còn mở ra cơ hội chiến lược cho các nhà đầu tư trong nước và quốc tế trong lĩnh vực nuôi trồng, chế biến và logistics thủy sản.

Sự bứt phá của vùng sáp nhập này là minh chứng rõ rệt cho tiềm năng tái cấu trúc đầu tư hiệu quả thông qua việc tối ưu hóa nguồn lực, tăng tính kết nối vùng và tạo lợi thế quy mô trong sản xuất nông – thủy sản. Đây cũng là điểm sáng trong chiến lược phát triển kinh tế biển gắn với phát triển bền vững mà nhiều địa phương có thể học hỏi.

Đáng chú ý, Đắk Lắk - Phú Yên (vốn mạnh cà phê và hồ tiêu) nay cũng vào top 10 vựa tôm lớn nhất nhờ sở hữu đường bờ biển và mở rộng đầu tư nuôi trồng thủy sản.

Bất động sản hậu sáp nhập: Làn sóng mới tại Vùng Thủ đô

Tại hội thảo "Triển vọng đầu tư bất động sản tại các đô thị Vùng Thủ đô" do Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA) tổ chức, các chuyên gia đã chỉ rõ rằng Vùng Thủ đô – bao gồm Hà Nội và 9 tỉnh vệ tinh lân cận như Bắc Ninh, Bắc Giang, Vĩnh Phúc, Hưng Yên, Hải Dương, Hà Nam, Hòa Bình, Phú Thọ và Thái Nguyên – đang nổi lên như một khu vực trọng điểm thu hút dòng vốn bất động sản nhờ vị trí chiến lược và tiềm năng phát triển vượt bậc.

Các trục giao thông liên vùng như Vành đai 4, cao tốc Hà Nội – Hải Phòng và Hà Nội – Lào Cai không chỉ gia tăng khả năng kết nối vùng lõi với vùng ven mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy quá trình giãn dân và hình thành các đô thị vệ tinh mới. Hạ tầng giao thông ngày càng hoàn thiện đang tạo ra làn sóng dịch chuyển cả dân cư lẫn doanh nghiệp ra khỏi khu vực nội đô chật chội, mang đến cơ hội phát triển mạnh mẽ cho các tỉnh lân cận.

Một lợi thế lớn khác chính là mặt bằng giá bất động sản tại các tỉnh vùng Thủ đô hiện vẫn thấp hơn Hà Nội từ 3 đến 5 lần. Đây là yếu tố then chốt giúp khu vực này trở nên hấp dẫn với các nhà đầu tư, đặc biệt trong bối cảnh quỹ đất nội đô ngày càng khan hiếm. Việc sở hữu quỹ đất rộng cùng khả năng triển khai hạ tầng nhanh chóng đang mở ra dư địa phát triển lớn cho các dự án khu đô thị hiện đại, nhà ở thương mại và bất động sản công nghiệp.

Nhìn chung, Vùng Thủ đô không chỉ là tâm điểm thu hút dòng vốn đầu tư bất động sản, mà còn là mô hình điển hình của chiến lược phát triển đô thị đa trung tâm, cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế, giãn dân cư và quy hoạch bền vững. Đây là cơ hội rõ nét để các nhà đầu tư đồng hành cùng quá trình tái cấu trúc phát triển đô thị gắn với tiềm năng tăng trưởng dài hạn.

Các phân khúc tiềm năng hậu sáp nhập:

• Nhà ở thực, đặc biệt ở vùng ven Hà Nội như Vĩnh Phúc, Hưng Yên, Bắc Ninh.
• Bất động sản công nghiệp, khi Bắc Giang, Bắc Ninh, Hải Dương đón sóng FDI hậu dịch chuyển chuỗi cung ứng.
• Logistics, nhờ nhu cầu nhà kho và hậu cần ngày càng tăng.

Gợi Ý Tái Cấu Trúc Danh Mục Đầu Tư Cùng Laban

Với chuyên môn về dịch vụ tái cấu trúc đầu tư, Laban gợi ý chiến lược phân bổ như sau:

Ngắn hạn: Theo sát dòng tiền FDI và kim ngạch xuất khẩu để lựa chọn nhóm địa phương có tốc độ tăng trưởng cao hậu sáp nhập (Bắc Ninh, Cà Mau, Phú Thọ, Tây Ninh).

Trung hạn: Xây dựng danh mục bất động sản công nghiệp, nhà ở thực tại các đô thị vệ tinh Hà Nội, hoặc các vùng đang hưởng lợi hạ tầng (Vành đai 4, Hưng Yên, Vĩnh Phúc).

Dài hạn: Đầu tư chiến lược vào các vùng nông nghiệp có định hướng chuyển dịch sang chế biến sâu hoặc chuỗi giá trị như Đắk Lắk, Sóc Trăng.

Laban cũng cung cấp dịch vụ:

• Phân tích năng lực xuất khẩu địa phương hậu sáp nhập.
• Lập kế hoạch tài sản và phân bổ vốn giữa cổ phiếu, bất động sản và hàng hóa.
• Định vị thị trường mới nổi và chuỗi cung ứng trong vùng động lực kinh tế.

Hậu sáp nhập là giai đoạn định hình bản đồ kinh tế mới

Tái cấu trúc hành chính không chỉ tái tạo bộ máy chính quyền mà còn tạo nên cú hích chiến lược cho các địa phương bứt phá. Từ những “ông lớn” cũ tiếp tục củng cố vị thế đến các địa phương “tỉnh lẻ” vươn lên nhờ cộng hưởng tài nguyên và nhân lực, Việt Nam đang bước vào một thời kỳ định hình mới cho nền sản xuất và xuất khẩu quốc gia.

Với tư duy đầu tư chủ động, chiến lược, và cập nhật tin tức cùng Laban qua chuyên mục Đọc báo cùng Laban, nhà đầu tư sẽ tìm thấy cơ hội lớn giữa những biến chuyển cấu trúc đang diễn ra mỗi ngày.